Kowieński Chór Państwowy profesjonalną działalność artystyczną zaczął 23 października 1969 roku. Od początku po dzień dzisiejszy chórowi przewodniczy laureat Litewskiej Nagrody Narodowej – profesor Petras Bingelis.

Chór wykonał ponad 150 obszernych wokalno-instrumentalnych utworów muzycznych należących do światowej skarbnicy muzyki klasycznej od średniowiecznej aż po współczesną muzykę: oratoria, kantaty, msze, pasje, opery w wersjach scenicznych i koncertowych. Od samego początku odniósł sukces w kraju, zespól wielokrotnie występował w byłym ZSRR: w prestiżowych salach Moskwy i Sankt Petersburga, festiwalach „Rosyjska zima”, „Moskiewskie gwiazdy”, wystąpił prawie we wszystkich stolicach republik radzieckich, i szybko zdobył międzynarodowe uznanie.

W Europie Zachodniej chór zasłynął z wykonania symfonii „Wiosennej“ (Nr. 7.) M.  Theodarakiego w Paryżu w 1984 roku; później ten utwór pod dyrekcją Herberta Kegela (1920-1990) został wykonany i nagrany w berlinskiej sali koncertowej „Schauspielhaus“.

Po odzyskaniu przez Litwę Niepodległości, kiedy otworzyły się drogi na Zachód, a zwłaszcza po rozpoczęciu współpracy kowieńskiego chóru z legendą muzyki XX wieku – szkrzypkiem i dyrygentem – Lordem Yehudi Menuhinem (1916-1999), działalność koncertowa stała się szczegolnie aktywna. W roku 1992 zespół brał  udział w festiwalu w Hiszpanii - „Stare i nowe drogi do Indii” poświęconym upamiętnięniu 500 rocznicy odkrycia Ameryki. Koncertowe i teatralizowane wykonania oratorium G. F. Händela „Mesjasz” pod dyrekcją Y. Menuhina cieszyły się uznaniem słuchaczy Francji, Włoch, Hiszpanii, Niemiec, Egiptu i Rosji. Wykonano je również w Buenos Aires (Argentyna) oraz w Santiago (Chile). Liczne europejskie gazety o Kowieńskim Chórze Państwowym pisały wtedy jako o największym muzycznym odkryciu roku. Chór został zespołęm śpiewaków szeroko znanym w całej Europie.

W pierwszych latach niepodległosciowych kowieńczycy zaczęli współpracować z niemieckim pianistą i dyrygentem – Justusem Frantzem. Pierwsze wspólne koncerty miały miejsce latem 1992 roku w Wilnie oraz na festiwalu w Szlezwik-Holsztynie w Niemczech, a w latach 1995-1997 - na sylwestrowych festiwalach w Maspalomas (Wyspy Kanaryjskie). 1996 roku z inicjatywy dyrygenta zorganizowano występy gościnne w krajach Europy Środkowej i Wschodniej. II Symfonię Gustawa Mahlera usłyszali wielbiciele muzyki w Warszawie, Budapeszcie, Bratisławie, Pradze i Moskwie.

Silna twórcza przyjaźń powstała między Kowieńskim Chórem Państwowym a dyrygentą Mścisławem Rostropowiczem (1927-2007). Maestro bardzo wysoko cenił sobie mistrzostwo i profesjonalizm chóru, uważał iż jest to jeden z najlepszych zespołów z którymi przyszło mu pracować. Współpraca rozpoczęła się w 1998 roku w Kolonii (Niemcy) gdzie została wykona kantata S. Gubaiduliny „Pieśń słońca” na perkusję, chór i wiolonczelę. Potem chór został zaproszony do francuskiego miasta Evian aby razem z Orkiestrą Radiową z Lipska wykonać IX Symfonię L. van Beethovena. Wraz z M. Rostropowiczem kowieńczycy koncertowali w Gstaadzie (Szwajcaria), pod jego dyrekcją zabrzmiała kantata Carla Orffa „Carmina Burana”. 8 stycznia 2001 roku prezentując kulturę Litwy w Paryżu, w Teatrze Pól Elizejskich (Théâtre des Champs Elysées), chór wykonał IX symfonię L. van Beethovena.

Na przełomie wieków zawiązała się znajomość Kowieńskiego Chóru Państwowego z polskim kompozytorem Krzysztofem Pendereckim: 17 września 1999 roku w Warszawie chór wykonał jego „Te Deum”, w roku 2001 w Petersburgu podczas festiwalu „Białe Noce” pod dyrekcją samego kompozytora – oratorium „Siedem bram Jerozolimy”, a latem 2003 roku podczas festiwalu muzyki kościelnej w Schwäbisch Gmünd (Niemcy) – „Pasję wedlug Lukasza”.

Od 1989 roku Kowieński Chór Państwowy stale otrzymuje zaproszenia do brania udziału w festiwalach muzycznych „Wiosna w Bordeaux”, „Wybrzeże Śródziemnomorskie” we Francji, w Szlezwik-Holsztynie (Niemcy), w Turku (Finlandia) oraz w krajach Europy Środkowej. Francuscy słuchacze podziwiali chór w paryskiej sali koncertowej „Pleyel” oraz w paryskiej katedrze Notre Dame, włoscy – w Akademii Narodowej Świętej Cecylii w Rzymie. Zespół odniósł wielki sukces w teatrze „Colón” w Buenos Aires, w teatrach opery w Santiago, Genui, Bolonii, Kairze, Warszawie; wielokrotnie koncertował z orkiestrami symfonicznymi: Londyńską BBC, Narodową Akwitańską z Bordeaux, Lipską „Gewandhaus”, orkiestrami Filharmonii w Moskwie i Sankt Petersburgu oraz innymi. Śpiewał razem z Iriną Archipovą (1925-2010), Sergejem Larinem (1956-2008), Dmitrijem Chworostowskim (1969-2017), Montserrat Caballé, Violetą oraz innymi solistami. Chór wykonywał utwory pod dyrekcją Dmitrija Kitajenko, Cyrila Diedericha, Yana Pascala Tortelier, Johna Axelroda, Włodzimierza Spivakova, Valerija Gergijeva i innych wybitnych dyrygentów.

12 stycznia 2003 roku w berlinskiej sali koncertowej „Am Gendarmenmarkt” Kowieński Chór Państwowy brał udział w uroczystym koncercie przeznaczonym upamiętnieniu postanowienia UNESCO o wpisaniu rękopisu XI Symfonii L. van Beethovena na listę dokumentów światowego dziedzictwa („Memory of the World”).  Chórowi towarzyszyła orkiestra symfoniczna „Filharmonii Narodów” pod dyrekcją J. Frantza. W tym samym roku chórzysci śpiewali w Rzymie na otwarciu jednego z największych centrum muzycznych na świecie – „Auditorium Parco della Musica” gdzie wspólnie z innymi muzykami z zagranicy i Symfoniczną orkiestrą Akademii świętej Cecylii, pod dyrekcją Myung-Whun Chung wykonali VIII Symfonię Gustawa Mahlera.

Kowieński Chór Państwowy zorganizował ponad 3000 koncertów na Litwie i daleko poza jej granicami.  Wykonania oratorium C. Orffa „Carmina Burana” w berlinskim stadionie słuchało ponad 75 tys. osób; oratorium „Mesjasz” G. F. Händela chór zaśpiewał ponad 80 razy.

W salach koncertowych na Litwie zespól znany jest najlepiej jako wykonawca premier utworów zagranicznych i litewskich kompozytorów. Wraz z najwybitniejszymi dyrygentami – Jonasem Aleksą (1939-2005), Sauliusem Sondeckisem (1928-2016), Juozasem Domarkasem, Gintarasem Rinkevičiusem, Robertem Šervenikiem i kierowanymi przez nich Litewską Narodową Orkiestrą Symfoniczną, Litewską Państwową Orkiestrą Symfoniczną, Orkiestrą Symfoniczną Opery Narodowej Litwy oraz Litewską orkiestrą kameralną chór przygotował ponad 250 premier. Dzięki chórowi po raz pierwszy litewskim słuchaczom zostali przedstwawione utwory Gustawa Mahlera, Carla Orffa, Sofii Gubaiduliny, Alfreda Schnittke, Arnolda Schönberga, Dmitrija Szostakowicza, Pētera Vaskasa, Jacquesa Loussiera.

Kowieński Chór Państwowy jest stałym uczestnikiem świąt państwowych oraz uroczystości przeznaczonych na upamiętnięcie wybitnych dat. Jego koncerty często transmitowane są przez Litewskie Narodowe Radio i Telewizję.

Chór honoruje przybywających na Litwę wysokich gości. W czasie pielgrzymki apostolskiej w 1993 r. śpiewu kowieńskich chórzystów słuchał Ojciec Święty – Jan Paweł II, w 2008 roku w Trokach chór koncertował dla królowej Holandii – Beatrycze, w 2009 roku muzyka wykonana przez chór brzmiała dla monarchów i władców państw europejskich na uroczystościach inauguracji Pałacu Władców Wielkiego Księstwa Litewskiego.

Do najważniejszych z dokonanych przez chór nagrań należą: z Y. Menuhinem - „Mesjasz” G. F. Händela, „Stworzenie świata” J. Haydna, IX Symfonia L. van Beethovena, Msze As-dur i C-dur F. Schuberta), z Litewską Państwową Orkiestrą Symfoniczną pod dyrekcją G. Rinkevičiusa - Symfonia Nr. 2 („Zmartwychwstania”) G. Mahlera, nagrane opery – „Zaczarowany flet” W. A. Mozarta, „Otello” G. Verdiego. Szczególne miejsce w diskografii zespołu zajmują utwory muzyki chóralnej kompozytorów litewskich: M. K. Čiurlionisa, J. Naujalisa, Č. Sasnauskasa, B. Dvarionasa, J. Juzeliūnasa, B. Kutavičiusa.

Drukować